Tytuł Strony

Z powodzeniem można zaryzykować stwierdzenie, że egzystencja każdego berbecia niezależnie od płci w pierwszych latach życia ogranicza się do … świata zabawek. Każda, nawet najmniej urozmaicona ekspozycja zabawek, wywoła salwę radości u dziecka, a i ku uciesze rodzica, skutecznie je zaobserwuje. Czy niewinne z pozoru zabawki dziecięce mogą przyczyniając się do segmentacji płciowej?

Współczesna zabawka nie dość, że bawi i zajmuje uwagę dziecka, pobudza jego wyobraźnię i spełnia szereg zajęć edukacyjnych. Pozwalają dziecku na kreowanie i ćwiczenie pewnych zachowań i reakcji, kształtując w nim przyzwyczajenia. Uczą je jakie działanie jest adekwatne do odpowiedniej sytuacji i jaką rolę powinny odegrać. Słowem, świat zabawek jest dla dziecka próbą z dorosłego życia, w którym będzie on podejmował analogiczne działania na większą skalę. To ćwiczenie dorosłości trwa przez całe dzieciństwo(i dla niektórych nie kończy się w ogóle).

Poszukując odmienności w zachowań mężczyzn i kobiet w dorosłości warto sięgnąć wstecz do świata niefrasobliwości, gdzie tożsamość budowana była w oparciu o zabawki, a związane z nimi role podejmowane były na niby. Czy fakt, że dziewczynki i chłopcy bawią się od dziecka innymi zabawkami, warunkuje odmienne kompetencje wobec przyszłych ról społecznych w świecie dorosłych? Odpowiedz jest twierdząca.
Dla dziewczynki ciuchcia, a dla chłopca lala

Niesposób pomylić, która zabawka należy do kogo – nowoczesny rozkładany model robota z świetlnym mieczem i najnowsza siusiająca lalka powtarzającej „mama” gdy dziecięce rączki przyciągają ją do siebie. Już od ponad ćwierć wieku trendy te nie ulegają zmianie – pokoje dziewczynek odzwierciedlają przypisaną im biologiczną rolę matki i strażniczki domowego ogniska. Statystycznie częściej spotyka się tam miniaturowe domki dla lalek, meble, zestawy kuchenne, pralki czy różne modele lalek. Niewiele takiego typu zabawek w pokoju mężczyzn.

Odzwierciedla to niepisaną zasadę: każda mała dziewczynką chce (lub kto woli powinna chcieć) być księżniczką, a każdy mały chłopiec powinien wykazywać pragnienie zdobycia szczytów świata lub przynajmniej posiadać rozwinięte pokłady mocy twórczej. Dlatego w ich pokojach przeważają elementy świata militarii lub sprzęt do uprawienia sportów. Wielu z nich stawia na klocki i elementy architektoniczne. W porównaniu z dziewczynkami, więcej w ich pokojach gier planszowych, edukacyjnych i logicznych.
Zestaw małej księżniczki vs zestaw małego chemika

Nic więc dziwnego, że zabawki dla chłopców uznawane są za rajcujące, rozwijające, zróżnicowane oraz wymagające inicjatywy i dynamicznego działaniem. Zabawki dedykowane dziewczynkom są monotonne, powiązane tematycznie z macierzyństwem i obowiązkami domowymi. Podobną zależność zauważyć można w reklamach telewizyjnych, plakatach czy katalogach prezentujących ekspozycje zabawek. Modelki-dziewczynki przedstawiane są w towarzystwie lalek i przedmiotów gospodarstwa domowego lub akcesoriów kosmetycznych i stylizatorskich dla małej księżniczki. Chłopcy reklamują zabawki-statki kosmiczne w stylu kolekcja dla małych, dzielnych zdobywców.

Zabawki zabawkami, a dzieci winny bawić się tym, co przynosi im największą radość i cieszy rodzica. Niezależnie czy chłopiec upodoba sobie przebieranki lalek, a dziewczynka modele dinozaurów, czy składane zestawy mini-autostrad, to czym się bawią pokazuje, że to co mogłyby dokonać w dorosłym życiu determinowane jest przez ich płeć.

Odstawiając jednak ów społeczną doniosłość na bok, warto zatrzymać się nad faktem, że najbardziej popularną spośród dziewczęcych zabawek pozostawała i pozostaje lalka Barbie, której roczna sprzedaż wynosi 1,5 mln dolarów. Co ciekawe, Barbie pełni ostatnio kilka niestereotypowych ról – jest adwokatem, astronautką i dentystką. Jednak nawet najwierniej wykreowana niezależna Barbie-pilot samolotu pod kostiumem ma idealnie obcisłą koronkową bieliznę, opinające ciało o wymiarach 36-20-32 (biust dorosłej kobiety, talia dziecka, biodra nastolatki), a to już przeraża.

Ewa Grzegorczyk